Hai alguén aí (2)

Hai unha pequena diferenza entre ser parvo e estar aparvallado. (Vou facer como que non vexo que este corrector atrampullado me sinala que aparvallado non é unha palabra estándar, nin atrampullado, claro) . Hai xente optimista que quere ver na diferenza unha oportunidade para os aparvallados; o caso é que eu non son moi optimista, máis que nada porque establecer a diferenza é, frecuentemente, unha cuestión de perspectiva, e os que traballamos coa perspectiva sabemos que non deixa de ser unha ficción: unha fantasía para aproximarse á esa realidade que nunca existe máis que desaparecendo.
Isto estame quedando tan moderno que case me da medo o esnafre que me ofrece tanta altura.
Seica na miña cidade se van construír unhas escaleiras mecánicas para subir do centro a San Francisco, e outras máis para diversas dificultades orográficas que impiden aos cidadáns dos barrios regresar aos seus fogares sen queimar calorías. Non sei eu se alguén pasou a conta a kilowatts-hora, máis que nada por comparar o beneficio para a saúde coa ximnasia da carteira. Tampouco é que me estrañe demasiado que non haxa problema en queimar esa pólvora, mentres Vigo –cidade iluminada por excelencia- funde o metal dos estaleiros coa benzón hoteleira. A diferenza nos custes salariais entre ambos sectores é algo que ben podían explicar os operarios da General Motors que andan estes días a procurar subempregos para manter ao día as letras da hipoteca, porque unha cousa é making America great again e outra making wages great again. Non vin a ningún deles entrevistado nos medios desinformativos, polos que escorregan labaradas tristes de papel que xa nunca será reciclable.
O inefable POTUS ven de proclamar a súa venia para o próximo xenocidio –a alfombra coa que tapar as vergoñas segue inventándose segundo os mesmos manuais de sempre- mentres en Holanda o liberal primeiro ministro saca ao exército para deter os tractores que ameazan con interromper o café dos banqueiros que case se pulen o Internationale Nederlanden, moi concienciados coa ameaza do metano que expelen as vacas do país.
Mr. Musk, is there any chance for me to get a ticket to Mars? A calquera lugar onde aínda non chegara o resto da humanidade, realmente…
Espera. Está a casa do pai. Alí xa non vive ninguén. Merda. Gwyneth Paltrow ven de poñer o ollo na parroquia.
Ser, ou non estar. Eis a cuestión.

Advertisements

Hai alguén aí?

Volvamos a empezar. Isto xa non vai ser un conto, a pesar de que a miña primeira intención era comprobar se aínda son quen de sacar unha historia de cinco palabras -por veces unha era abondo- ou xa… Díxenme que mellor sería escribir un simple artigo para o blog, aínda que igual a palabra artigo é pretenciosa de máis. O corrector automático do procesador de textos dime que este último adxectivo non figura no seu dicionario, e a liña vermella que o destaca recórdame unha breve intervención no twitter sobre estranxeirismos na lingua, na que parece ser que a postura correcta ben sendo “depende” do gusto do consumidor pola lingua prestamista. Logo dunha breve rolda polos dicionarios da internet acho que a ausencia non é da palabra, senón da miña pronuncia. A verdade é que hoxe estou sendo algo pretensioso de máis. Todo un pretender. Ai, carallo, que pretender era outra cousa, ou non? Volvo aos dicionarios e, máis unha vez, resulta que ben pode valer, a pesar de que a opción enxebre debería ser fachendoso, que eu me nego a considerar un sinónimo axeitado neste caso.

Para caso o que me facían os que me escoitaban dicir taborela dixitalizadora, miles de anos antes de que os consumidores crearan esa deidade chamada Jobbs, Steve. Agora podes dicir ipad, ou tablet se tes unha postura belixerante contra o egotismo esteticista, pero taborela quedou para ese taller perdido na aldea onde van morrer os xubilados -espabila, que non che falta moito- e xa, mesturado con dixitalizadora ben sendo como pedir un cubalibre de ginjinha. No, si yo el gallego lo entiendo pero es que hablas tan cerrado…

Algunha vez tería que ll’ir expplicand’ôs túzaros qu’o sinco de el jallejo non quere dicir nada.  Pero neno, ònde vas con aperturas vocálicas para comer artigos ou vogais iniciais? Como un acento vai substituír unha preposição? Iso non pode ser español…

As pelotas de goma baten nos lombos cataláns mentres escribo isto. E unha xeración destas nós habemos ir do Caurel a Compostela todo por un sofá de código aberto -ou cun word pirata.

Volvamos a empezar. Isto xa non vai ser un conto, a pesar de que a miña primeira intención era comprobar se aínda son quen de sacar unha historia de cinco palabras -por veces unha era abondo- ou xa… Díxenme que mellor sería escribir un simple artigo para o blog, aínda que igual a palabra artigo é pretenciosa de máis. O corrector automático do procesador de textos dime que este último adxectivo non figura no seu dicionario, e a liña vermella que o destaca recórdame unha breve intervención no twitter sobre estranxeirismos na lingua, na que parece ser que a postura correcta ben sendo “depende” do gusto do consumidor pola lingua prestamista. Logo dunha breve rolda polos dicionarios da internet acho que a ausencia non é da palabra, senón da miña pronuncia. A verdade é que hoxe estou sendo algo pretensioso de máis. Todo un pretender. Ai, carallo, que pretender era outra cousa, ou non? Volvo aos dicionarios e, máis unha vez, resulta que ben pode valer, a pesar de que a opción enxebre debería ser fachendoso, que eu me nego a considerar un sinónimo axeitado neste caso.

Para caso o que me facían os que me escoitaban dicir taborela dixitalizadora, miles de anos antes de que os consumidores crearan esa deidade chamada Jobbs, Steve. Agora podes dicir ipad, ou tablet se tes unha postura belixerante contra o egotismo esteticista, pero taborela quedou para ese taller perdido na aldea onde van morrer os xubilados -espabila, que non che falta moito- e xa, mesturado con dixitalizadora ben sendo como pedir un cubalibre de ginjinha. No, si yo el gallego lo entiendo pero es que hablas tan cerrado…

Algunha vez tería que ll’ir expplicand’ôs túzaros qu’o sinco de el jallejo non quere dicir nada.  Pero neno, ònde vas con aperturas vocálicas para comer artigos ou vogais iniciais? Como un acento vai substituír unha preposição? Iso non pode ser español…

As pelotas de goma baten nos lombos cataláns mentres escribo isto. E unha xeración destas nós habemos ir do Caurel a Compostela todo por un sofá de código aberto -ou cun word pirata.

Merda. O móbil dime que ‘tou a piques de esgotar os datos. Voulle pedir á Pontón que meta no programa a fibra para o rural.  Libertá, ighualdá, fraternidá e propiedá. O da propiedá é para llo explicar aos fabricantes de software, música, cine e outros intanxíbeis.

O móbil dime que ‘tou a piques de esgotar os datos. Voulle pedir á Pontón que meta no programa a fibra para o rural.  Libertá, ighualdá, fraternidá e propiedá. O da propiedá é para llo explicar aos fabricantes de software, música, cine e outros intanxíbeis.

Días sen gloria

Este foi un deses días que pasan e desaparecen. Se me preguntaran que é a felicidade case diría que unha suma de días que pasan e desaparecen. Son eses días que, cando te ergues, nin sequera te fixas no tempo que fai. Limítaste a poñer a roupa axeitada e saír correndo ao traballo. Non te fixas na forma de gato da nube que baila enriba da serra mentres devoras un almorzo preparado con presa e saes correndo para o traballo sen pensar que pasaría se o ascensor quedase parado entre dous pisos. Nin sequera te imaxinas que alí encerrado podías botar esa soneca que tanto  che compre, agardando polo empregado que acudiría a liberarte, ou que podías descubrir en que consiste a claustrofobia por experiencia propia logo de dous días pechado no ascensor porque ninguén foi capaz de reparar a avería… non, cando prendes o coche camiño do traballo non tes a sede de dous días atravesada na gorxa, e cruzas o semáforo a toda velocidade porque a luz vai marela e non che dá igual esperar que correr. O seat que entra pola esquerda non cha vai dar: está lonxe de máis e entras na rotonda cunha sensación de invulnerabilidade que te acompaña cando entras ao choio. Hai tanto traballo pendente que te conformas con sacar o que tes diante, e vas amoreando tarefas para o resto da túa vida mentres completas o da xornada. Con algo de sorte tomas un café a media mañá, pensando que tes que recoller aos rapaces de camiño á casa, e a ver que raio vas xantar. A televisión abóuxate desde a sala, así que sobes o volume da radio mentres mastigas e comentas coa persoa que amas, que acaba de entrar pola porta tan derreada coma todos os días, para pousar o seu cansazo na mesa mentres lle pos o prato do xantar diante. Na televisión escoitas por enésima vez que a crise está superada, pero a conta do banco está pelada coma o traseiro dun mandril, que estás case a fin de mes pero aínda non chegou ningunha das dúas nóminas, e pensas como podían facer teus pais para vivir cun só salario e inda por riba mandarte a estudar esa carreira que non che vale de nada no único curro que conseguiches pillar despois de dous anos no paro. E veu a voda e os cativos e acabáronse as cañas pola tarde e as copas do sábado. Xantades e ides estomballarvos no sofá cos pequenos brincando arredor mentres os debuxos berran na televisión, ata que chega a noite –quizais antes fuches andar atado a ese can que os rapaces se comprometeron a sacar de paseo se llo mercabas- e despois da cea mirades todos unha película que viches xa outras trescentas veces. Non viches o solpor incendiando o ceo, nin o paxaro cantando na varanda do balcón. Tampouco o home afogado coa súa neniña agarrada á camisola enchoupada do home que encheu as noticias da noite. O sangue no voso televisor era de mentira: non eran máis que terroristas árabes. Mañá tes que botar gasolina, pensas, mentres pousas a cabeza no traveseiro e prendes nun sono negro e sen soños.

Iso ten que ser a felicidade. Senón non se entende nada.

Día de feira

Bo. En rigor hoxe non é feira, digamos que foi mañá de mercado. E foi mañá porque da mesma maneira que a feira se desfai co xantar, o mercado aínda se desfai antes. O que non me presta dos días de feira –ou de mercado- é que non podo cruzar pola rúa da praza de abastos cara a ponte do Barbaña e a carreira do rei Carriarico, que ten méritos abondo para merecer unha égloga el só, pero hoxe non vai ser o día.

Non poder cruzar a ponte significa que para estacionar o coche teño que metelo no aparcadoiro que hai por baixo da Alameda, o que supón chinchar dez euros por algo que normalmente consigo de balde, e non é que me chiste moito. Pero chegando co tempo xusto tiven que pagar o fielato, e baixei por aquelas pedras rodeado de reclamos:

– A tres eeeuuros!

– ¡Bueno, bonito y barato!

– O mellor xénero!

Si, aínda cismaba no día de onte, do que non contei que cruzaron o meu camiño case todas as novas da actualidade. Indo cara a estación estaban alí a ambulancia medicalizada e dous coches da municipal, que de regreso quixen evitar baixando pola Avenida das Caldas, para embocar no atasco xerado na Ponte Nova polo home que ollaba o río polo lado da varanda que non era. Vinte minutos para cruzar trescentos metros, e ver chegar outra ambulancia mentres cruzaba a pegada de Eiffel na cidade sen saber que acontecera. O ghuasá mandoume despois da sesta unha filmación perfecta do evento, na que puiden apreciar a perfecta caída de aquel individuo ate que desaparecía, tragado polo río, e o xornal de hoxe traía unha crónica á que lle faltaban detalles, detalles que o persoal de urxencias do CHUO nunca completará nesta crónica. Supoño que a xente que o mirou tirarse estaba alí concentrada por causa do incendio, e de protagonistas dunha traxedia pasaron a espectadores de outra.

Quixen mercar unhas alparagatas, un pequeno agasallo, pero a presa do momento empuxoume a deixalo para a volta e subín apurado polo reloxo á miña xeira: amargar o verán dos malos estudantes, cousa que non acabei nunca de tragar como é debido, igual que empapulo coa predisposición á ignorancia. Unha das cousas máis amargas de querer aprender é que vives entre xente que nin sabe, nin quere aprender, nin quere que os demais saiban. Non son moitos, o caso é que fan tanto ruído que parecen mais dos que realmente son, e neste mundo no que a aparencia é a lei, os que queremos saber vivimos apertados entre a parede da superstición e a espada da consigna:

– Ti é que o sabes todo…

Que hoxe era día de reparto de notas, vaia, e nin un nin dous estudantes marcharon sen recoller as indicacións para preparar unhas segundas oportunidades que non van atopar alá onde nin saben nin queren saber que se dirixen. Esta actitude estase expandindo coa forza do big-bang, coa escusa de que tanto ten saber como non: en fin de contas acabas coa bandexa na man ou na caixa do supermercado… e iso cando hai sorte. E ti tratas de evitar esa caída cunha sobredose de xenerosidade demasiadas veces mal entendida.

Claro que quen son eu para dicir nada. O que vale, vale, e o que non a dar clase. Supoño que podo reflexionar sobre iso nos próximos dous meses…

E acabou a feira e volvín sen alparagatas. Merda.

Un día de xuño

Onte un paxaro estrapazouse contra o cristal da fiestra. Aínda queda un resto das súas penas apegado na letal transparencia. Non o vin: so sentín o golpe e os meus ollos bateron naquela penuxe diminuta apegada no vidro. Abrín aquela porta a outro mundo con moito coidado, pero aquela ave marchara xa, vai ti saber se coa lección aprendida, pero eslombada e mancada de certo.

Así son as simplezas: parecen un camiño aberto e acabas deixando os dentes contra unha parede. Non sei como se me acordou escribir isto, tal vez, simplemente, necesitaba escribir algo despois de moitos días, meses, case podiamos dicir que anos, sen escribir unha páxina coa consciencia de comezar un camiño.

Hoxe o camiño deixoume ao mediodía, na estrada, o cadáver dunha pomba aínda intacto, que evitei pisar con cautela, pendente do retrovisor cun ollo e co outro no camiño. Subía eu á merecida homenaxe a dúas mestras de lingua, desas mestras de caderno, lapis, marxe e escrupulosa ortografía; esas mestras que se fan odiosas mentres sofres a súa afiada rectitude e que, co paso dos anos, acabas por amar cun fervor fanático. Dicía Neruda, tan malquerido hoxe, “que la severidad sea una condición de la alegría / para que así seamos indestructibles”. Canto doe a severidade, e como gorenta a alegría de vivir sen medo. Antes de encetar a miña viaxe, un coche atravesóuseme no camiño. Estaba eu aparcado –mal, digámolo claro- e un utilitario branco como unha patena atravesóuseme diante, de maneira que nin me deixaba saír nin el daba manobrado para saír do apuro en que estábamos os dous. Estaba a piques de abouxalo a pitadas cando vin aquel aceno. Quería que fose alá. E fun.

– ¿Podría indicarme para dar la vuelta, por favor?

O ton de aquel home non deixaba lugar a dúbidas: tamén el tivera unha mestra de dicción pulcra e amante das liñas rectas. Así que indiqueille como cometer o pecado que eu mesmo cometera minutos antes, dando volta ao coche na explanada do xardín, naquelas lousas que conducían ao garaxe onde eu agardaba que el saíra de diante. Vin o “L” no cristal de atrás e quixen comprender: ou acababa de sacar o carné, ou non acababa de afacerse ao cambio manual, ás dimensións do coche ou á posición do condutor nas mingurrias que nos venden hoxe, nas que é imposible ver o morro do coche e tes que adiviñar ata onde podes chegar sen esnafrarte. Dúbidas que me ofrecera aquel acento suave co que se dirixira a min cando me falou.

– ¿De donde vienes?

Os dous sabiamos que había pouco que chegara, e así todo encontraba a súa explicación.

– De Colombia.

Puiden contestarlle que eu nacera panameño. Pero o único que dixen  foi, mentres podía oírme:

– Buena suerte.

Na homenaxe houbo palabras emotivas, discursos e bágoas, agasallos, erudición, amor e bo viño para regar un xantar espléndido. De volta, no Roupeiro, o que fora corpo de pomba era unha mancha branca no asfalto. Este é –de momento- case un país libre.

Antroido

Non o vin chegar. Máis tarde, cando xa era tarde para el e para min, dixéronme que botara toda a tarde dando voltas detrás da casa.

– Pensamos que trouxerades un can pequeno…

Pequeno e vello, xordo e cego. Antes de saír ver que era o que pasaba con aquel animal do que me acababan de dar razón, a Rosario vírao caer na caldeira. Un can caendo nun rego! Moi mal tiña que estar… E saín mirar que era o que había. Alí, detrás da cancela, no medio da herba á que a auga destes últimos meses lle alongara os dedos, había un canciño de pelo louro, pouco máis dunha cuarta levantaría do chao: un canciño que procuraba un camiño entre os dedos húmidos da herba que apertaban o seu corpo enchoupado e aterecido. Funme achegando cos seus ollos fixos naqueles meus andares cautelosos. Cando a distancia se reducíu como a dez pasos botou a correr buscando o norte: procurando a cancela de saída á estrada. De camiño bateu co ladrar acelerado, histérico, do Turco, que detrás daquela tea metálica berraba, coma sempre, adoecido, contra aquel estraño acabado de chegar. O seu rostro branco volveuse cara min na porta pechada da cancela, e co que lle quedaba de folgo volveu cara atrás, nunha procura do Sur que debuxaba na orballeira un arco para manter e aumentar a distancia que nos arredaba. Repetimos este xogo tres veces: desprezou as lonchas de xamón de iork que lle atravesei no camiño. Topenexou na tea metálica que protexe a cerdeira e volvemos subir camiño da Estrela Polar, eu buscándoo e el fuxindo con pouco entusiasmo e moito cansazo, guiándose, mal, coas súas ulideiras de can urbano, os ollos abrasados pola idade e un oído duro como as pedras do valado, que non escoitou tampouco as chamadas da veciña, que encerrara ao Turco para preguntar por aquela estraña danza que traiamos.

– Vino onte á tarde dando voltas detrás da vosa casa e pensei: teñen un can novo!

– Que vá! Levamos unha hora dando voltas…

Conteille o caso. Ou mellor, a miña hipótese. Un coche parou na pista. Igual podía ter parado na beira da estrada, pero algo de vergonza empuxara ao chofer buscar un lugar aínda máis solitario. Co Sol caendo, abríu a porta daquel auto, como tantas outras veces que o tiña levado pasear. O animal, confiado no costume, baixou con présa, que a vexiga, cos anos, aperta máis. Estaba aliviándose contra un poste da luz cando aquela porta pechou e o coche alancou, deixándoo atrás. Nin sequera o perseguiu: a estupefacción, o cansazo e a tristeza paralizárano. Un ladrido empuxouno contra aquel valado metálico, e foino seguindo, buscando o amparo dun camiño. Así deu co vieiro que leva á nosa casa. Debeu botar a noite no tubo de cemento que está de par da leña. Alí dentro non chovía. O único amparo que deu atopado entre a néboa dos ollos e a escuridade que se achegaba. Mal sabía el cantas veces paraba o zorro por aí.

E con isto morreu o conto e dei volta, ver que fora do can louro coa neve dos anos pegada no fociño. Xa non estaba. Busqueino, pero aquela ánima cansa dera con algún carreiro para a súa nova condición de vagamundo.

Algures, un pai sinvergonza saca carteis pola impresora para lavar a súa conciencia diante de dous cativos ansiosios, que gastaron xa un rolo de celofán e unha morea de esperanza nas farolas desa avenida que atraveso todos os días camiño do traballo. Ata que un día, farto de aguantar preguntas que non pode responder, crava outro cravo, e merca unha dose de esquecemento. Un amor de canciño, de corpo de chocolate…

Diario atorrante dun pesimista (1)

Teño que dicir, primeiro de nada, que isto podía ter como título “Diario dun pesimista atorrante” e non creo eu que nada cambiase. Saiban pois, que de seguir lendo, poden bater coa parede máis dura, pois o que segue son reflexións do calibre máis obscenamente misántropo.

Como diario, isto ten que comezar pola primeira hora da mañá, na que a desconsideración máis absoluta do meu can tiroume da cama ás cinco e media coa desculpa dunha urxencia que so podía igualar a da miña próstata. Ese malcriado emperrouse en sacarme ao frío da madrugada en tan intempestivas horas, e así dei en encetar o día como acostumo desde que nos une esa entrañable correa: metendo as mans na merda, plástico por medio, si, pero… Escusan preguntarme que opino da necesidade de suprimir as bolsas de plástico.

Acaso esa sexa a razón da miña escasa inclinación ao optimismo, ou quizais todo teña que ver coa idade, que a medida que nos descubre a cabeza tamén a deixa máis exposta a esa clase de pensamento pastosamente despreciativo da intelixencia allea, se é que tal cousa pode ser aceptada en algunha circunstancia. Con estes vimbios: madruga, vellice e falta de almorzo -o café acabáraseme a noite anterior, e do leite xa mellor non falo- saín ao encontro do día, cunha pruma que ten a manía de escribir cando e como lle peta, razón de levarnos tan a ben: coñecémonos de vello.

Tendo por oficio o de mestre, esta predisposición do ánimo non é a máis propicia para abrazar a fermosa perspectiva dunha xa tan agardada como parece que distante xubilación. A cuestión ven sendo que se es profesor de matemáticas tes que explicar como transformar unha oración nun cálculo. Por exemplo: se o lado dun cadrado aumenta en dúas unidades, a súa superficie aumenta en vinte… Digamos que cando tes repetido isto inúmeras veces ao longo de moitos anos, encontrar a dose de paciencia e amor necesarias para preguntar, outra vez:

Cómo se calcula a superficie do cadrado?

é unha arte que xa quixeran os practicantes do Tai-Chi. Quince minutos despois, o problema está resolto no encerado e XXX, alá no fondo, pregunta:

Haino que copiar?

Señores milenials, póñanse como queiran: iso non pode ser unha actitude. E xa o colmo do recochineo ven cando, logo de desprezar todas as explicacións sobre o que lles vai caer enriba o día do exame, cáeche na orella a discusión sobre as optativas que van coller dentro de dous anos:

XXX: eu vou por letras puras, téñoo claro.

Suspiras con alivio, antes de recibir a puñalada.

XXX: seica economía está tirada.

Si home si, dereitiño ao menisterio tiñas que ir. Pero ché! Nunca esas palabras sairán da túa boca: xa sabes que fala de economía política, e cando esta última palabra entra na conversa calquera cousa é admisible.

O asunto debería mellorar na hora seguinte, na que o estudo da madeira presenta a ocasión de regresar á infancia na que aprendiches a serrar mirando como o facía teu pai. Non é que meu pai sea mala xente, pero como comunicador educacional tiña o xenio algo vivo, non sei se me explico… E mellora: polo menos un mozo e cinco mozas acaban sabendo serrar. O mozo e unha delas xa sabían: igual non debía entrar na conta, pero postos á cousa, haberá que fachendear un algo, digo eu.

Co ánimo reconfortado polo éxito vaste enfrontando ao longo da mañá ás sinuosidades da xornada, e cas no xantar e no nobre exercicio da dieta. Permítanme omitir esta amargura, que rematou esmagada pola última das novas do parte do mediodía:

“… a muller, retida nun zulo polo seu noivo, foi liberada pola policía, circunstancia que aproveitou para botarse aos gardas demandando a liberdade do seu encarcerador…”

Desculpen que non siga. Nunca fun eu partidario da tortura.