Antroido

Non o vin chegar. Máis tarde, cando xa era tarde para el e para min, dixéronme que botara toda a tarde dando voltas detrás da casa.

– Pensamos que trouxerades un can pequeno…

Pequeno e vello, xordo e cego. Antes de saír ver que era o que pasaba con aquel animal do que me acababan de dar razón, a Rosario vírao caer na caldeira. Un can caendo nun rego! Moi mal tiña que estar… E saín mirar que era o que había. Alí, detrás da cancela, no medio da herba á que a auga destes últimos meses lle alongara os dedos, había un canciño de pelo louro, pouco máis dunha cuarta levantaría do chao: un canciño que procuraba un camiño entre os dedos húmidos da herba que apertaban o seu corpo enchoupado e aterecido. Funme achegando cos seus ollos fixos naqueles meus andares cautelosos. Cando a distancia se reducíu como a dez pasos botou a correr buscando o norte: procurando a cancela de saída á estrada. De camiño bateu co ladrar acelerado, histérico, do Turco, que detrás daquela tea metálica berraba, coma sempre, adoecido, contra aquel estraño acabado de chegar. O seu rostro branco volveuse cara min na porta pechada da cancela, e co que lle quedaba de folgo volveu cara atrás, nunha procura do Sur que debuxaba na orballeira un arco para manter e aumentar a distancia que nos arredaba. Repetimos este xogo tres veces: desprezou as lonchas de xamón de iork que lle atravesei no camiño. Topenexou na tea metálica que protexe a cerdeira e volvemos subir camiño da Estrela Polar, eu buscándoo e el fuxindo con pouco entusiasmo e moito cansazo, guiándose, mal, coas súas ulideiras de can urbano, os ollos abrasados pola idade e un oído duro como as pedras do valado, que non escoitou tampouco as chamadas da veciña, que encerrara ao Turco para preguntar por aquela estraña danza que traiamos.

– Vino onte á tarde dando voltas detrás da vosa casa e pensei: teñen un can novo!

– Que vá! Levamos unha hora dando voltas…

Conteille o caso. Ou mellor, a miña hipótese. Un coche parou na pista. Igual podía ter parado na beira da estrada, pero algo de vergonza empuxara ao chofer buscar un lugar aínda máis solitario. Co Sol caendo, abríu a porta daquel auto, como tantas outras veces que o tiña levado pasear. O animal, confiado no costume, baixou con présa, que a vexiga, cos anos, aperta máis. Estaba aliviándose contra un poste da luz cando aquela porta pechou e o coche alancou, deixándoo atrás. Nin sequera o perseguiu: a estupefacción, o cansazo e a tristeza paralizárano. Un ladrido empuxouno contra aquel valado metálico, e foino seguindo, buscando o amparo dun camiño. Así deu co vieiro que leva á nosa casa. Debeu botar a noite no tubo de cemento que está de par da leña. Alí dentro non chovía. O único amparo que deu atopado entre a néboa dos ollos e a escuridade que se achegaba. Mal sabía el cantas veces paraba o zorro por aí.

E con isto morreu o conto e dei volta, ver que fora do can louro coa neve dos anos pegada no fociño. Xa non estaba. Busqueino, pero aquela ánima cansa dera con algún carreiro para a súa nova condición de vagamundo.

Algures, un pai sinvergonza saca carteis pola impresora para lavar a súa conciencia diante de dous cativos ansiosios, que gastaron xa un rolo de celofán e unha morea de esperanza nas farolas desa avenida que atraveso todos os días camiño do traballo. Ata que un día, farto de aguantar preguntas que non pode responder, crava outro cravo, e merca unha dose de esquecemento. Un amor de canciño, de corpo de chocolate…

Advertisements

Diario atorrante dun pesimista (1)

Teño que dicir, primeiro de nada, que isto podía ter como título “Diario dun pesimista atorrante” e non creo eu que nada cambiase. Saiban pois, que de seguir lendo, poden bater coa parede máis dura, pois o que segue son reflexións do calibre máis obscenamente misántropo.

Como diario, isto ten que comezar pola primeira hora da mañá, na que a desconsideración máis absoluta do meu can tiroume da cama ás cinco e media coa desculpa dunha urxencia que so podía igualar a da miña próstata. Ese malcriado emperrouse en sacarme ao frío da madrugada en tan intempestivas horas, e así dei en encetar o día como acostumo desde que nos une esa entrañable correa: metendo as mans na merda, plástico por medio, si, pero… Escusan preguntarme que opino da necesidade de suprimir as bolsas de plástico.

Acaso esa sexa a razón da miña escasa inclinación ao optimismo, ou quizais todo teña que ver coa idade, que a medida que nos descubre a cabeza tamén a deixa máis exposta a esa clase de pensamento pastosamente despreciativo da intelixencia allea, se é que tal cousa pode ser aceptada en algunha circunstancia. Con estes vimbios: madruga, vellice e falta de almorzo -o café acabáraseme a noite anterior, e do leite xa mellor non falo- saín ao encontro do día, cunha pruma que ten a manía de escribir cando e como lle peta, razón de levarnos tan a ben: coñecémonos de vello.

Tendo por oficio o de mestre, esta predisposición do ánimo non é a máis propicia para abrazar a fermosa perspectiva dunha xa tan agardada como parece que distante xubilación. A cuestión ven sendo que se es profesor de matemáticas tes que explicar como transformar unha oración nun cálculo. Por exemplo: se o lado dun cadrado aumenta en dúas unidades, a súa superficie aumenta en vinte… Digamos que cando tes repetido isto inúmeras veces ao longo de moitos anos, encontrar a dose de paciencia e amor necesarias para preguntar, outra vez:

Cómo se calcula a superficie do cadrado?

é unha arte que xa quixeran os practicantes do Tai-Chi. Quince minutos despois, o problema está resolto no encerado e XXX, alá no fondo, pregunta:

Haino que copiar?

Señores milenials, póñanse como queiran: iso non pode ser unha actitude. E xa o colmo do recochineo ven cando, logo de desprezar todas as explicacións sobre o que lles vai caer enriba o día do exame, cáeche na orella a discusión sobre as optativas que van coller dentro de dous anos:

XXX: eu vou por letras puras, téñoo claro.

Suspiras con alivio, antes de recibir a puñalada.

XXX: seica economía está tirada.

Si home si, dereitiño ao menisterio tiñas que ir. Pero ché! Nunca esas palabras sairán da túa boca: xa sabes que fala de economía política, e cando esta última palabra entra na conversa calquera cousa é admisible.

O asunto debería mellorar na hora seguinte, na que o estudo da madeira presenta a ocasión de regresar á infancia na que aprendiches a serrar mirando como o facía teu pai. Non é que meu pai sea mala xente, pero como comunicador educacional tiña o xenio algo vivo, non sei se me explico… E mellora: polo menos un mozo e cinco mozas acaban sabendo serrar. O mozo e unha delas xa sabían: igual non debía entrar na conta, pero postos á cousa, haberá que fachendear un algo, digo eu.

Co ánimo reconfortado polo éxito vaste enfrontando ao longo da mañá ás sinuosidades da xornada, e cas no xantar e no nobre exercicio da dieta. Permítanme omitir esta amargura, que rematou esmagada pola última das novas do parte do mediodía:

“… a muller, retida nun zulo polo seu noivo, foi liberada pola policía, circunstancia que aproveitou para botarse aos gardas demandando a liberdade do seu encarcerador…”

Desculpen que non siga. Nunca fun eu partidario da tortura.

A tentación

Escribir non é unha actividade ben remunerada nen moi agradecida.

A maior parte do tempo pásalo só, lendo para te documentar ou escribindo, pero non escribes páxinas do teu libro: escribes notas para unha personaxe, notas para a trama, inventas unha reviravolta do papel dunha personaxe, daslle voltas a unha frase que non acaba de encaixar ou de quedar como debería, que todo parece que anda ben pero ti sabes que non, e segues a probar, a deixar que esa parte inaccesible do cerebro que fai que o texto flúa de forma inconsciente actúe -ou que cheguen as musas, que ven sendo o mesmo.

Para a maioría das persoas escribir é algo máxico e simple: pura cuestión de sentar e darlle á pluma ou á tecla, segundo a preferencia persoal, e deixar que a cousa vaia indo. Os máis atrevidos mesmo che dan o argumento da “novela infalible”, o best seller seguro, o éxito certo. Naturalmente evitas cortesmente preguntar por que razón non escriben eles esa novela, canción ou obra de teatro, e nin sequera anotas a menor das suxestións, porque se xa non das escrito as túas, por qué razón habías escribir as novelas doutro? De non ser que ese outro sexa un editor que pague por adiantado, rara avis por certo, e eu diría que esa especie nunca apareceu por estos lares.

En resumidas contas: escribir é andar cos fusibles queimados vinte horas ao día, barrenando como un descosido para que as cousas encaixen e, con sorte, dúas horas de letras que deslizan con fluidez sobre o folio branco, compoñendo esa historia que querias escribir porque leva anos corroéndoche os miolos. Cando tes sorte e te visitan as musas, convérteste nun friki que non escoita, non ve, non sente, non padece, do que todo o mundo se arreda porque, literalmente, estás noutro mundo e nunca se sabe que pode ocorrer cando diferentes universos entran en contacto.

Despois de todo iso, pelexarás co editor -se o consigues- por cada unha das túas ocorrencias, terás que aceptar a humillacion de que a brillante frase da páxina 217 non hai quen a entenda, e que máis che valería ir pensando onde poñer unhas cantas comas e varios puntos e… Por favor, que non teñamos que ir ao dicionario cada dúas frases!

Se sobrevives a esa batalla e aínda te identificas co que sae do prelo, afrontarás unha rolda de presentacións -sempre e cando o negocio do teu editor sexa vender os teus libros, que non sempre o é- nas que debes mostrarte accesiblemente celestial, absolutamente orixinal sen o menor rastro de endeusamento, e outros requerimentos que o público adoita demandar das estrelas mediáticas -circo ao que nunca pertencerás, mal que che pese- requerimentos que parecen aumentar conforme diminúe o número de asistentes á promoción.

Por fin chegarás a oír algunha opinión sobre o teu esforzado penar, que seguramente pasará pola acérrima crítica da incorrección política dunha personaxe, a gralla desafortunda da páxina cento setenta e seis ou a petulante conmiseración de ser calificado como “agradable de ler”.

A estas alturas debería estar claro que a literatura é unha profesión para masoquistas, pero podemos engadir que, dos vinte euros que vale cada libro impreso, con moita sorte chegarache un, a volta dun ano, ou dous ou tres, sempre e cando vendas máis dos “x” exemplares que constitúen a “franquicia” do teu contrato de edición.

Así que, se algún de vostedes está a pensar en gañar a vida como escritor, teña en conta, a maiores, que a competencia está formada polos seus colegas vivos, e por todos os mortos con obras con dereitos caducados que poden obterse de balde en cincuenta millóns de páxinas web.

E se, despois de todo isto, aínda sente a necesidade irreprimible de construir a pequena lúa dun planeta morto dunha estrela invisible para o Hubble, fágao. Para os seus ollos. Porque son os únicos que importan.

Naturalmente que escoitará ás sereas. Pero non esqueza como sobreviviu Ulises. E, xa postos, unha última cousa: se se infecta, desengánese, o mal este non ten cura.

O que cantan os paxaros                         

Todo o que segue comezou apenas hai unha hora, cando o kindle, a aplicación de Amazon que me proporciona lectura neste arredado recanto se negou a descargar o libro, ese libro no que ía pescudar para unha novela que levo algo así como dez anos escribindo. A culpa é de Roberto A. Rodrigues, que pedía polo facebook traducións da palabra “acojonado” para un seu traballo. Eu vin o marrao arrecantado no cortello e estou oíndo ao avó cagar en ros por deixar acorar o porco, por non telo agarrado para levalo ao chedello coa necesaria decisión, para que non lle dera tempo a ventar o fin que o agardaba; vin o animal teso e salvaxe, recordo como evitamos os desesperados dentes da criatura para conseguir arrastralo a unha morte de ferro e sangue negro, un sangue que houbo que tirar, pecado que avó nunca perdoaba. Roberto quería unha tradución na mesma liña obscena da palabra orixinal, e iso deume que pensar sobre o repertorio escatolóxico da fala coloquial do castelán fronte a munición de eufemismos que gasta o galego coa roupa tendida e a xente necesitada de retella.

O tema daría moito de sí, pero estes son tempos de fugacidades, e da televisión chegou un augurio de temperaturas primaverais a comezos deste Nadal, tan distante de aquelas neves que pintaban a porta da corte na que acorou o marrao. A celeridade que impoñemos ao pensamento recordoume a pequena digresión sobre o cambio climático que me permitín hoxe nunha clase por conta da curva hiperbólica da proporcionalidade inversa. Lembrei a Trump rindo dos prognósticos de quecemento do planeta na chegada do inverno estadounidense, e a constatada realidade de descensos da temperatura invernal da costa atlántica europea a consecuencia do desxeo do Ártico, e como a temperatura do planeta segue a subir baixo un sol impoluto como o da pequena idade de xeo. Algo anda mal se lle baixas o corno a estufa e o cuarto segue a quecer, anque iso debe ser desconfianza de galego, seguramente.

Resulta cómodo velas vir, botarse atrás e deixarse ir, como dicía o presidente Albor, supoño, aínda que vendo a pirámide de poboación e a súa influencia na xeración de renda non sei se seguir golfeando ou facer como Roberto e mirar de facer por me presentar a algún premio, a pesar de todos os pesares. Que a xubilación non deixa de ser unha promesa e aqui manda aquilo de “prometer hasta meter…” Como se dicía nos oitenta, cando os meus coñecidos da Falange ensinaban, ufanos, o carné de AP, confesando sen miramentos unha estratexia de infiltración da que agardaban resultados a medio e longo prazo.

Daquela, unha muller tiraba unha foto cunhas alumnas súas no Kabul aínda prosoviético, todas elas vestidas á moda occidental e Josep Borrell debía traballar en Hacienda. Non recordo terlle oído a Pepe Blanco falar del, aquel ano no que Compostela se disolvía en promesas e futuros, cando eramos tan novos que Suso de Toro nin sequera publicara Caixón desastre. Non sei que me empuxa a talabartear desta maneira, pero aqui ao lado teño apuntada unha frase de Luís Rosales:

“Nadie regresa del dolor y permanece siendo el mismo”

Que debe ser unha cita errada. Ou non, ás veces a xente chía de memoria e non falla. Non sei eu que dor levou ao señor Borrell a esa Sociedade Civil Catalana coa que agora tan boas migas fai. A min aínda me doe contestarlle a Guillermo de la Dehesa -que recollera os nosos polgares para levalos de Madrid a San Rafael- que qué pasaba co naval, naquela viaxe que nos traía de regreso das Luces de Bohemia, que montara José María Rodero antes de deixalo todo, co Gernika batendo ainda nos nosos ollos asombrados, tanto coma os oidos do porteiro que, cando lle pedimos a entrada preguntara, procurando arredar as sílabas para facerse entender:

– ¿Es-pa-ño-les?

¿Qué iamos contestar?

– ¿Y luego?

En fin, que Suso acaba de sacar unha novela, como quen dí, en tres idiomas, e queixábase no seu TL (creo que se di así) de que unha súa lectora e amiga usualmente ben informada ignoraba o feito. E preguntábase se non estaría “desaparecido” en tres idiomas. Ou nun e dous dialectos, como nos predicaban os devotos do Partido Humanista en procesión contra A Coruña, aos que lle debemos non ter perecido en La Bañeza aquela noite de Febreiro. Un deles tiña os ollos garzos, sotaque arxentino e o vulto do ferro na sobaqueira mentres lle puña altares a Videla e a Escuela de Mecánica de la Armada: a deus grazas conducía mentres turraba da miña lingua e … En fin, que o paso ben lendo os chíos de @AriaAber e outros poetas máis ou menos novos dos Estados Unidos, goréntanme os seus apelidos hispanos e esa voracidade da segunda xeración de inmigrantes conquistando o seu lugar ao sol mentres recordo a Eusebio Lorenzo preguntándome como escribía “névoa”, e así foi como nunca publiquei en Dorna: tal vez porque nunca sentín esa fame de segunda xeración, que precisa demostrar que si, que o merece. Acórdome daqueles anos do Modus en fumeira eterna, a Corcón improvisando no Dadó Dadá -nas mesas, o escenario era de Rompente- e as voltas que dabamos para conseguir facer un libro e, de feito, publicalo. @Aricisco estaba hoxe contento pola publicación dun poema seu nunha tinyletter, e conmóveme que Robert de Niro sentenciando que “novembro é o peor mes do ano” xa non me diga nada. Deben ser as Bandeiras Rotas das que falabna Labordeta.

No ceo está asomando Orión, o cazador, e arrepíame o sorriso dun rapaz de Islamabad cos pantalóns curtos e un cachorro nos brazos, porque a tenrura ten sempore os mesmos acubillos, e eu tiven un moi parecido cos seus mesmos anos.

Prensa Libre dime desde Guatemala que Andrea Guzmán ten organizado talleres de pintura pàra nenos traballadores: nenos que gastan as horas vendendo tortillas, repartindo almorzos aos traballadores ou outras mil pequenas xeiras. Case aposto que puxo ela a pintura e os lenzos, e que na veciñanza haberá quen a critique por sabichona, metiche e outros adxectivos impronunciables, mentres escoito ao avó : ” o traballo do neno é pouco, e o que non o aproveita é un louco”.
Debería abrir tinyletter.com@alba-cid e deixarem levar pola voz tan suave de Al_ou_swanehals, pero vou imitar a Aricisco e amosar o meu contento por ver publicado o meu conto no último número de Contos Estraños, dedicado aos Encontros na Terceira Fase, mentres lle pregunto a Google skymaps que estrela é esa que non quero recoñecer por riba de Orión. Que un vai indo vello, e anque entre os cipreses e as árbores que prantei non quixen nin rastro de gato ningún non sei eu se faría ben. 

Materia pendente

  1. APARENCIAS

Para durmir necesitaba taparse. Se non sentía a saba por riba do corpo non era quen de durmir. Non sabía moi ben cando nin onde lle entrara esa teima, pero mesmo nas máis calorosas noites de verán tiña que botar algo de roupa por riba do corpo, aínda que por baixo da saba a pel pingase: se descubría un centímetro de epiderme descuberto por baixo do pescozo sufría un ataque de ansiedade: a respiración alterábaselle, dáballe un ataque de urticaria e como non agarrase ao momento a saba para cubrirse berraba como un porco no coitelo. Por iso acostumaba durmir inmóbil, co teléfono desconectado, e unha luz tenue prendida a rentes do leito, para lograr vencer na menor cantidade de tempo posible eses episodios de frenesí polos que os veciños presentaran queixas ao administrador da comunidade, que lle foran comunicadas de forma moi pouco diplomática por este, insinuando que as prácticas amatorias debían ser máis discretas, so pena de sufrir unha denuncia por escándalo.

Aquilo convocáralle un sorriso triste, que levaba anos sen sentir a proximidade doutro corpo, pero a evidencia do prexuízo xa non lle metía a carraxe no corpo. Unha das cousas que agradecía á idade era esa capacidade de non reaccionar ás ofensas da estulticia. Tiña o abrecartas na man e cravoullo no corazón: o corpo derrubouse silencioso e cunha pinga de sangue negro loitando por saír daquela sorpresa. Debía buscar un novo aloxamento, cismou, mentres desangraba na bañeira aquel corpo, antes de esmigallalo e metelo no conxelador. Xa pensaría logo que facía con el.

 

2. O GOLPE

Aquel era un exame difícil, e coa teima de sempre, a maioría tentara arredar ese cáliz pospoñéndoo indefinidamente. Os determinantes e as súas regras, as matrices e esas contas estrañas con conxuntos de números metíanlle medo a moitos, como todas as cousas coas que bates por vez primeira: a novidade e unha certa tendencia da profesora a incluír nas probas preguntas “novidosas” respecto aos exercicios repetidos na clase construían ese ambiente, que se mesturaba coa natural tendencia á galbana propia dos estudantes, a pesar de que todos eran ben conscientes de que ese era o último ano de instituto e que os agardaba a universidade –esa desexada fuxida do cárcere familiar- ou a continuación da rutina triste dunha cidade durmida.

A profesora negárase a permitir esa indolencia coa súa habitual sequidade, a proba quedou fixada e todos soubemos que de aí xa non se movería. Chegado o día, o reparto do cuestionario foi realizado na orde acostumada: entregado por orde de lista, en absoluto silencio, e non, como noutras clases, correndo as fotocopias polas filas de adiante para atrás no medio de preguntas e respostas de última hora. Andabamos pola metade daquela experiencia dolorosa cando, contra todo o imaxinable, a porta da aula abriuse cun ímpeto desaforado, e a profesora de bioloxía entrou berrando:

– Golpe de estado! Están dando un golpe de estado!

A algarada foi notable, e alguén quixo aproveitar a ocasión para deixar aquela xeira atafegante.

– Silencio! Con golpe ou sen el hoxe hai exame! O primeiro que levante a cabeza está suspenso! Ricardo: senta ou vas fóra xa!

E si, fixemos o exame. Os vinte minutos que seguiron foron unha viaxe temerosa polo papel, atravesando electricidade que deixaran no ambiente o medo transmitido por unha e a fereza na defensa da rutina demostrada pola outra. Recordo que saín a unha rúa que, naquel instituto inaugurado a penas tres anos antes, acollía o tremor dos magnolios plantados ese outono, que nos dispersamos en silencio, que corremos para as nosas casas á procura de non sabiamos que.

Recordo abrir a porta da casa e sentirme recibido polo silencio. Os pais non estaban. Marcharan á aldea, non me digades a que. Seguro que o dixeran, pero con dezasete anos, a quen lle importan as ocupacións dos pais? Recordo prender o televisor entre as confesións dos irmáns, desorientados polo feito de verse buscados na saída do colexio polos tíos, que os encerraran na casa e os advertiran seriamente de non saír baixo ningún concepto.

Recordo –falsamente- prender o televisor para encontrar un son monocorde, unha música que me trouxo á memoria os nove días de aburrimento seguintes á morte de Franco, e a mesma sensación de escuridade ameazante deslizándose polo peitoril das fiestras, polo fondo das portas… Eu tiña que saír. Tiña que desobedecer aquelas ordes de silencio e recollida. Tiña que facelo porque acababa de afiliarme á Asamblea, o carné de ERGA coa súa estrela vermella agochada no fondo da carteira empuxábame a investigar que era o que estaba sucedendo. E saín. Saín contra as ameazas, as ordes e contra o cuartel da Garda Civil, a penas a uns poucos metros de distancia da nosa casa, e no que os coches entraban e saían con relampos azuis. E contra o medo dos irmáns, aos que abandonei coa promesa de volver deseguida.

Boteime a andar polas carreiras desertas buscando sinais da veracidade do golpe. Baixei buscando observar os lugares críticos sen ser observado por quen puidera estar alí: a parte do cuartel, coas súas entradas e saídas de coches, diante do Goberno Civil non había ninguén. Nada diante da delegación do Banco de España, ninguén enfronte do Concello, escuridade nas sedes de todos os partidos, e sentindo o eco dos meus pasos nas pedras da cidade vella desistín de subir a San Francisco, ver que facían os militares.

Recordo que pensei, atravesando o silencio e a negrura do medo que pousaba como a néboa sobre as carreiras desertas, que o sangue non había chegar ao río. Foi unha sensación difícil de aturar: dunha banda, aquilo tiña pinta dunha comedia sinistra, e doutra, dunha cagarría xeral dos paladíns da democracia. Dos heroes da liberdade.

– Que encontraches por aí abaixo?

Esa foi a pregunta que me recibiu.

Despois de prender a radio deixeime caer no sofá, antes de contestar:

– Nada. Non pasa nada. Non vai pasar nada.

Case corenta anos despois non creo terme equivocado. En nada.

3. LEGAL ALLIEN

Sting cantaba que era un “legal allien in New York” e el facíalle os coros mentres botaba os ollos a pacer nos corpos das mozas vestidas de verán. Aqueles corpos de saias fráxiles, tremelicantes como bolboretas na tarde de agosto, na que o termómetro insistía en que estaba no recibidor do inferno; aquelas saias bambeándose sobre as coxas de pel tersa e cor canela, bronce ou calquera ton entre o branco e o negro ébano, aquelas saias eran o único que conseguía espertarlle un mínimo interese pola especie  humana.

A furgoneta deslizou entre o tráfico enganoso da media tarde: había unha ringleira de coches movéndose coa canseira dun verme entre o valado das obras ás que, por fin, se lle adiviñaba unha data de remate. Non puido evitar fixarse na rapariga do pano laranxa e a camiseta de tirantes. O pano caíalle polo pelo negro e rodeáballe o pescozo coa suavidade da seda, aloumiñaba os ombreiros de bronce, e desfacíase en flocos sobre a camisola verde. Estaba devorando aqueles detalles cando o claxon do coche de atrás o devolveu á realidade.

Atafegouse procurando un sitio onde aparcar; finalmente atopou marabillado un oco na zona de carga e descarga a dous metros do portal que buscaba. Colleu a caixa de ferramenta e chamou ao terceiro esquerda. A voz preguntou e el identificouse: a porta abriuse, e trabou a porta do portal coa caixa da ferramenta. Descargou no portal e foi subindo as pezas dos mobles no ascensor, pero o somier e o colchón non cabían e tivo que cargalos escaleiras arriba, esforzándose en non raiar as paredes. Chegou suando por baixo do plástico, e agradeceu o remate da xeira. A muller agradeceulle o traballo convidándoo a unha cervexa, que aceptou e baixou dun grolo: estaba tan seco por dentro como empingorotado por fora. Tocou o timbre e abriuse a porta: alí estaba o pano laranxa enmarcando dous faros verdes, raiolas de noite asomando por baixo do lume. Recoñeceu aqueles ollos e quixo esconderse, facerse parafuso e perderse na caixa da ferramenta.

– Luis! Canto tempo! Pero que fas aquí?

Escapou disimulando os nervios, cunha desculpa falsa, consolándose pensando que, de algunha maneira, a catedral dos seus soños, era obra súa. Outra vez.

 

4. CAN DE PALLEIRO
A auga batía no tellado acompañando a respiración da muller. O home levaba anos de insomnio ás costas, e trataba de aproveitar as horas de escuridade para a lectura de novelas. Esa noite escollera na biblioteca un clásico de aventuras, para limpar o amargor dos Straw dogs que Sam Peckimpah ceibara nunha canle de televisión. O torbón levara a luz algures, e a novela durmía na mesa. O estalo dun trono acompañouse dun resplandor vivo que debuxou contra a parede un rostro malévolo. Estirou unha man procurando a chave da luz:

–       Se fixeras por durmir!

O tiro e aquela súa vida perdéronse no rumbar do trono.

5. DOUS AMIGOS

1.

Unha brisa levantáballe as guedellas. Facíanlle cóxegas nos ollos que non quería pechar, tiña as mans atadas e as meniñas dos ollos fixos no cano dun dos seis fusís que lle apuntaban. Detrás dese cano estaba o Luis da Flora. Recordou aquela vez que o mestre os castigara por berrar como esgazados cando entrara un pardao pola fiestra que daba á Rúa das Flores. Chegoulle o recendo a margaridas e crisantemos que alagaba aquela aula cando se achegaba o Día dos Defuntos. Ese día quedaran sen recreo, e contemplaron en silencio ao mestre mentres escribía a tarefa no taboleiro: o seu castigo era facer sumas e restas, multiplicacións e divisións.

O Luis rematou deseguida, e pasou todo o tempo picando nel, sen conseguilo. Medraran comendo o asfalto das carreiras, e cando estalou a guerra, a el recrutárano os Camisas Verdes en Monte Alto, mentres facía cola para matricularse na Universidade. O Luís tivo que apuntarse cos Chaquetas Moradas en Vedraio, cando pasaron polo taller do pai.

O sarxento ergueu aquela man co sabre e os dedos de María aloumiñáronlle as tempas, retirándolle o cabelo do rostro para poder recibir aquelas balas cun sorriso. E cun trono rematou todo.

 

2.

Unha brisa levantáballe as guedellas. Facíanlle cóxegas nos ollos que non quería pechar, tiña as mans atadas e as meniñas dos ollos fixos no cano dun dos seis fusís que lle apuntaban. Detrás dese cano estaba o Ramón da Sara. Recordou aquela vez que o mestre os castigara por berrar como esgazados cando entrara un pardao pola fiestra que daba á Rúa das Flores. Chegoulle o recendo a margaridas e crisantemos que alagaba aquela aula cando se achegaba o Día dos Defuntos. Ese día quedaran sen recreo, e contemplaron en silencio ao mestre mentres escribía a tarefa no taboleiro: o seu castigo era facer sumas e restas, multiplicacións e divisións.

O Ramón era lento coma un caracol coas contas, e  por máis que quixo axudarlle a acabar dunha vez –o mestre estaba apampado lendo no xornal- o moi badoco non se deixaba. Medraran comendo o asfalto das carreiras, e cando estalou a guerra, pasaron polo taller do pai en Vedraio os Chaquetas Moradas levárono canda eles, queiras que non.

Ao Luis recrutárano os Camisas Verdes en Monte Alto, mentres facía cola para matricularse na Universidade. O sarxento ergueu aquela man co sabre e os dedos da Rosa aloumiñáronlle as tempas, retirándolle o cabelo do rostro para poder recibir aquelas balas cun sorriso. E cun trono rematou todo.

 

Os ollos de Laura

Os ollos de Laura tiñan un matiz azul sobre o verde intenso da primavera. Eran os seus preferidos, e tíñaos na repisa, enriba do ordenador, mentres lle escribía versos. Tiña que cambialos de bote, pero non acababa de atopar un ao xeito…